الشيخ الأنصاري

صيغ العقود 46

صيغ العقود و الإيقاعات ( و سه رساله رضاعيه ، زكات فطره ، مال ) ( فارسى )

فصل 6 [ بيع توليه ] بيع توليه عبارت است از بيع به رأس المال بدون زياده و نقصان ، پس لا بدّ است از إخبار به سرمايه در صورتى كه مشترى عالم به آن نباشد ، و الّا إخبار لازم نيست ، پس مىفروشد به همان أصل سرمايه بدون كم و زياد و صيغه آن به اين نحو است كه بايع به مشترى بگويد : « بعتك ما علم بما اشتريت » ، يا بگويد : « ولّيتك هذا العقد » و امثال اين ، و مشترى گويد : « قبلت » يا بگويد : « تولّيت هكذا » ، و بايد كه ثمن ثانى مثل ثمن اوّل باشد جنسا و قدرا و وصفا . و شرط است در بيع توليه كه ثمن مثلى باشد نه قيمى تا اينكه متمكّن باشد مشترى ثانى از اداء مثل ثمن ، و نه از عرض - كه عبارت است از متاع غير مكيل و موزون و غير حيوان و عقار - بلكه بايد از اثمان باشد مانند دراهم و دنانير و نحو آن تا اينكه بايع مولّى مثل آن چيزى را كه داده بود بگيرد از مشترى ، پس جايز نيست بيع توليت در چيزى كه بخرد آن را به عرض و بگويد : براى من اين قدر تمام شد و بعد از إخبار بگويد : « ولّيتك هذا العقد بما قام عليّ » . و همچنين جايز نيست توليه در صداق مرأة و عوض خلع به لفظ قيام ،